Kính gửi Ban Tổ chức cuộc thi AI Thực Chiến 2026,

Trước hết, chúng tôi thẳng thắn thừa nhận rằng bài thi của đội tại vòng chung khảo chưa thực sự tốt và chưa đáp ứng đầy đủ những tiêu chí mà Ban Tổ chức đã đề ra. Chúng tôi không phủ nhận những thiếu sót, cũng không có ý định tìm cách biện minh cho kết quả của mình.

Tuy nhiên, có một điều mà chúng tôi cảm thấy không thể tiếp tục im lặng.

Khi một cuộc thi đề cao trí tuệ, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và năng lực phát triển trí tuệ nhân tạo, điều cần được đặt lên bàn cân trước hết phải là năng lực công nghệ, chiều sâu học thuật và giá trị thực tiễn của những gì người tham gia tạo ra.

Chúng tôi thực sự không thể hiểu nổi tại sao một cuộc thi hướng đến việc phát triển trí tuệ nhân tạo, các mô hình ngôn ngữ lớn và những thuật toán tiên tiến, lại lựa chọn một thử thách sản xuất video làm nội dung quan trọng trong quá trình đánh giá và tuyển chọn thí sinh.

Một video có thể kể một câu chuyện đẹp, nhưng liệu nó có thể phản ánh chiều sâu của một công trình nghiên cứu?

Một thước phim có thể gây ấn tượng, nhưng liệu nó có thể chứng minh năng lực xây dựng mô hình, tối ưu thuật toán hay giải quyết những vấn đề kỹ thuật thực sự?

Và liệu một ý tưởng có giá trị có đáng bị bỏ lại phía sau chỉ vì người tạo ra nó không giỏi kể chuyện bằng hình ảnh?

Chúng tôi không phản đối sáng tạo. Chúng tôi phản đối việc sử dụng một thước đo chưa tương xứng để đánh giá những năng lực mà cuộc thi tuyên bố muốn tìm kiếm.

Chúng tôi đã đến với cuộc thi bằng tất cả sự nhiệt huyết, bằng tinh thần của những người trẻ khao khát nghiên cứu, sáng tạo và xây dựng những công nghệ mang dấu ấn Việt Nam.

Nhưng rồi, sự nhiệt huyết ấy như bị dội một gáo nước lạnh khi chúng tôi chứng kiến đề bài của vòng thi: tạo video.

Một yêu cầu mà chúng tôi thực sự khó có thể hình dung lại trở thành trọng tâm của một vòng đánh giá trong cuộc thi công nghệ có quy mô quốc gia.

Chúng tôi tự hỏi:

Chúng ta đang tìm kiếm những người có năng lực nghiên cứu và phát triển trí tuệ nhân tạo, hay những người có khả năng sản xuất nội dung truyền thông tốt nhất?

Hãy nhìn sang Trung Quốc, nơi những doanh nghiệp, phòng thí nghiệm và tổ chức nghiên cứu AI đang đầu tư mạnh mẽ vào hạ tầng tính toán, nguồn nhân lực, các mô hình nền tảng và những thuật toán tiên tiến.

Họ xây dựng năng lực công nghệ bằng những khoản đầu tư dài hạn, bằng nghiên cứu thực nghiệm và bằng đội ngũ kỹ sư, nhà khoa học được đào tạo bài bản.

Họ hiểu rằng muốn phát triển trí tuệ nhân tạo, phải đầu tư vào chính năng lực tạo ra trí tuệ nhân tạo.

Và không chỉ Trung Quốc. Hãy nhìn vào những quốc gia đang dẫn đầu về khoa học công nghệ, nơi các công trình nghiên cứu được đánh giá dựa trên phương pháp, tính mới, kết quả thực nghiệm, khả năng tái lập và những đóng góp thực chất.

Ở những sân chơi công nghệ và nghiên cứu nghiêm túc, người tham gia cần có cơ hội chứng minh năng lực thông qua sản phẩm, thực nghiệm, kết quả đánh giá và những đóng góp kỹ thuật có thể kiểm chứng.

Bởi nghiên cứu không phải một màn trình diễn.

Một thuật toán không trở nên xuất sắc chỉ vì nó được giới thiệu bằng một video đẹp.

Và một công trình nghiên cứu cũng không trở nên vô giá trị chỉ vì người tạo ra nó không biết cách dựng nên một thước phim hấp dẫn.

Chúng tôi hoàn toàn hiểu rằng video có thể là một phương tiện hữu ích để trình bày ý tưởng, giới thiệu sản phẩm hoặc truyền đạt kết quả nghiên cứu.

Nhưng một phương tiện truyền đạt không thể thay thế cho chính đối tượng cần được đánh giá.

Một video giới thiệu không thể tự nó chứng minh chất lượng mô hình, năng lực thiết kế thuật toán, hiệu quả tối ưu hóa hay giá trị khoa học của một công trình nghiên cứu.

Và chúng tôi chưa thấy cơ sở chuyên môn đủ thuyết phục để giải thích vì sao một thử thách sản xuất video lại được đặt vào vị trí quan trọng như vậy trong quá trình tuyển chọn những đội ngũ được kỳ vọng có năng lực nghiên cứu và phát triển AI.

Chúng tôi mong Ban Tổ chức hãy nhìn lại những cuộc thi nghiên cứu khoa học, phát triển mô hình và kỹ thuật AI trên thế giới.

Hãy đối chiếu cách họ thiết kế đề bài, cách họ tổ chức đánh giá và cách họ tạo điều kiện để những người có chuyên môn thực sự chứng minh năng lực.

Liệu có bao nhiêu cuộc thi đề cao nghiên cứu mô hình và thuật toán lại sử dụng khả năng tạo video như một tiêu chí có thể quyết định việc một đội thi được đi tiếp hay phải dừng lại?

Nếu có những cuộc thi tương đồng, xin hãy chỉ ra và lý giải vì sao phương thức đánh giá ấy phù hợp với mục tiêu của cuộc thi này.

Nếu không, tại sao chúng ta lại lựa chọn cách tiếp cận đó?

Và quan trọng hơn cả, chúng tôi mong Ban Tổ chức trả lời một câu hỏi:

Bằng cách nào một đề bài tạo video có thể đánh giá khách quan, toàn diện và công bằng năng lực nghiên cứu, phát triển mô hình ngôn ngữ lớn, thiết kế thuật toán và giải quyết các bài toán trí tuệ nhân tạo của những đội thi tham gia?

Chúng tôi thực sự cần một lời giải thích có cơ sở chuyên môn, chứ không chỉ là một câu trả lời mang tính hình thức.

Nếu mục tiêu là tổ chức một cuộc thi sáng tạo video bằng AI, xin hãy xây dựng một sân chơi riêng dành cho lĩnh vực đó.

Chúng tôi hoàn toàn tôn trọng những người làm nội dung sáng tạo, những người phát triển công cụ tạo sinh hình ảnh, video và các công nghệ hỗ trợ sản xuất nội dung. Đó đều là những lĩnh vực có giá trị và đòi hỏi năng lực chuyên môn riêng.

Nhưng xin đừng đánh đồng năng lực sáng tạo nội dung với năng lực nghiên cứu và phát triển mô hình trí tuệ nhân tạo.

Đó là những lĩnh vực có mục tiêu, phương pháp và tiêu chuẩn đánh giá khác nhau.

Một người có thể tạo ra một video xuất sắc mà không cần tự xây dựng một mô hình ngôn ngữ. Ngược lại, một người có thể xây dựng được một thuật toán xuất sắc mà không có kỹ năng sản xuất video chuyên nghiệp.

Vậy tại sao chúng ta lại để hai năng lực khác biệt ấy có nguy cơ bị đánh giá bằng cùng một thước đo?

Điều khiến chúng tôi thất vọng không đơn thuần là việc phải dừng bước.

Điều khiến chúng tôi thất vọng là nguy cơ những ý tưởng có giá trị, những công trình nghiên cứu nghiêm túc và những khát vọng công nghệ thực sự có thể bị bỏ lỡ bởi một cơ chế đánh giá chưa phản ánh đầy đủ năng lực của người tham gia.

Có thể đâu đó trong cuộc thi này, một nhóm sinh viên đang xây dựng một thuật toán mới.

Có thể một đội ngũ nhỏ đang âm thầm phát triển mô hình của riêng mình.

Có thể một ý tưởng chưa biết cách trình bày thật đẹp hôm nay lại chính là nền móng của một đột phá công nghệ trong tương lai.

Chúng ta có sẵn sàng đánh mất những khả năng ấy chỉ vì một vòng thi chưa cho họ đủ cơ hội chứng minh?

Đó là điều chúng tôi thực sự quan ngại.

Chúng tôi chỉ mong rằng tất cả chúng ta hãy thực sự góp phần đưa Việt Nam tiến xa hơn, phát triển mạnh mẽ hơn trên bản đồ công nghệ thế giới. Đừng chỉ làm vì hình thức. Hãy làm bằng sự tận tâm, bằng trách nhiệm và bằng khát vọng thực sự đối với nền khoa học công nghệ nước nhà.

Nếu chúng ta thực sự mong Việt Nam có những mô hình AI của riêng mình, những thuật toán mang dấu ấn của người Việt và những doanh nghiệp công nghệ đủ sức cạnh tranh quốc tế, thì hãy bắt đầu bằng việc tạo ra những môi trường đánh giá đúng năng lực của những người đang theo đuổi mục tiêu ấy.

Hãy để những người nghiên cứu được chứng minh bằng nghiên cứu.

Hãy để những người phát triển mô hình được chứng minh bằng mô hình.

Hãy để những người xây dựng thuật toán được chứng minh bằng thuật toán.

Và hãy để những đóng góp công nghệ được đánh giá bằng những kết quả có thể kiểm chứng.

Đừng để những người trẻ mang theo khát vọng nghiên cứu phải rời khỏi một sân chơi công nghệ mà chưa từng có cơ hội chứng minh đầy đủ những gì họ thực sự có thể làm.

Đừng biến một cuộc thi đề cao nghiên cứu thành nơi mà hình thức trình bày có nguy cơ lấn át giá trị kỹ thuật.

Và trên hết, đừng để sự nhiệt huyết của những người đang muốn cống hiến cho nền công nghệ Việt Nam bị dập tắt bởi những cách thức đánh giá thiếu sức thuyết phục.

Chúng tôi không khẳng định mình xứng đáng đi tiếp hơn bất kỳ đội thi nào. Chúng tôi cũng hiểu rằng kết quả của một cuộc thi phải được tôn trọng.

Nhưng tôn trọng kết quả không có nghĩa là không được quyền đặt câu hỏi về cách thức đánh giá.

Và chấp nhận thất bại không có nghĩa là phải chấp nhận mọi điều mà chúng tôi cho rằng chưa hợp lý.

Chúng tôi không đòi hỏi được ưu ái. Chúng tôi cũng không yêu cầu Ban Tổ chức thay đổi kết quả vì riêng mình.

Điều chúng tôi mong muốn là một sự giải thích minh bạch và có trách nhiệm.

Chúng tôi đề nghị Ban Tổ chức làm rõ cơ sở lựa chọn đề bài, tiêu chí và trọng số chấm điểm, mối liên hệ giữa thử thách sản xuất video với mục tiêu nghiên cứu và phát triển AI, cũng như cách thức bảo đảm rằng năng lực kỹ thuật của các đội thi đã được đánh giá một cách tương xứng.

Chúng tôi muốn hiểu vì sao hình thức đánh giá này được lựa chọn và những cơ sở nào cho thấy nó có thể phản ánh đúng năng lực mà cuộc thi hướng đến.

Đây không chỉ là một câu hỏi dành cho kết quả của chúng tôi.

Đó còn là câu hỏi về cách chúng ta phát hiện, đánh giá và nuôi dưỡng những tài năng công nghệ trong tương lai.

Điều khiến chúng tôi quan ngại không chỉ là một đề thi. Đó là tư duy tổ chức và lựa chọn những giá trị mà một sân chơi công nghệ muốn tôn vinh.

Bởi nếu chúng ta muốn xây dựng một nền khoa học công nghệ đủ mạnh để cạnh tranh với thế giới, thì ngay từ những sân chơi đầu tiên, chúng ta cũng cần nghiêm túc với cách mình tìm kiếm và đánh giá những con người có khả năng tạo ra công nghệ.

Chúng tôi đã đến cuộc thi này với tinh thần của những người muốn xây dựng công nghệ thực sự.

Chúng tôi muốn nghiên cứu mô hình.

Muốn phát triển thuật toán.

Muốn giải quyết những bài toán mà trí tuệ nhân tạo vẫn chưa thể giải quyết tốt.

Và trên hết, chúng tôi muốn chứng minh rằng một đội ngũ nghiên cứu độc lập tại Việt Nam cũng có thể tạo ra những công nghệ AI có giá trị, có khả năng cạnh tranh và đóng góp vào sự phát triển chung của lĩnh vực này.

Nếu hành trình tại cuộc thi này phải kết thúc, thì đó cũng chỉ là sự kết thúc của một vòng thi, không phải sự kết thúc của khát vọng.

Chúng tôi sẽ tiếp tục nghiên cứu.

Chúng tôi sẽ tiếp tục xây dựng.

Chúng tôi sẽ tiếp tục phát triển mô hình của riêng mình.

Rồi sẽ đến một ngày, khi những gì chúng tôi đang xây dựng được công bố, chúng tôi mong rằng kết quả thực nghiệm, năng lực kỹ thuật và giá trị mà công nghệ tạo ra sẽ là câu trả lời thuyết phục nhất.

Chúng tôi không cần một thước phim để chứng minh rằng mình có thể tiến xa đến đâu.

Chúng tôi muốn để chính công nghệ lên tiếng.

Chúng tôi sẽ cạnh tranh bằng nghiên cứu, bằng thuật toán, bằng mô hình và bằng những kết quả có thể kiểm chứng.

Chúng tôi đặt mục tiêu vượt qua những đối thủ mạnh nhất, không phải bằng những tuyên bố, mà bằng năng lực thực tế.

Dù có được bước tiếp hay phải dừng lại tại cuộc thi này, chúng tôi vẫn sẽ tiếp tục nghiên cứu và phát triển những mô hình trí tuệ nhân tạo của riêng mình.

Chúng tôi tự tin rằng những mô hình mà Navin Research đang xây dựng sẽ đủ sức cạnh tranh, vượt qua và đánh bại những mô hình của các đội tham gia cuộc thi này. Sự tự tin ấy đến từ những nghiên cứu, thuật toán và nền tảng kỹ thuật mà chúng tôi đã và đang phát triển.

Chúng tôi không cần bất kỳ ai tin vào lời tuyên bố ấy ngày hôm nay. Chúng tôi sẽ chứng minh bằng chính những mô hình, kết quả thực nghiệm và công nghệ mà mình công bố trong tương lai.

Một cuộc thi có thể kết thúc, nhưng hành trình nghiên cứu của chúng tôi thì không.

Bởi đối với chúng tôi, trí tuệ nhân tạo không phải một phong trào nhất thời, không phải một màn trình diễn và càng không phải một cuộc đua xem ai kể câu chuyện hấp dẫn hơn.

Đó là một hành trình nghiên cứu nghiêm túc, dài hạn, đầy khó khăn, nhưng xứng đáng để theo đuổi.

Một cuộc thi có thể quyết định ai bước vào vòng tiếp theo. Nhưng không một cuộc thi nào có thể quyết định giới hạn của những người thực sự muốn tiến về phía trước.

Chúng tôi có thể thua ở một vòng thi.

Nhưng chúng tôi sẽ không từ bỏ con đường mình đã chọn.

Và nếu có một điều cuối cùng chúng tôi mong Ban Tổ chức ghi nhận, thì đó là:

Xin đừng để hình thức trình bày trở thành rào cản khiến những giá trị nghiên cứu thực sự không có cơ hội được nhìn thấy.

Đừng chỉ nói về khát vọng đưa trí tuệ nhân tạo Việt Nam vươn tầm thế giới. Hãy chứng minh khát vọng ấy bằng những hành động thực chất, bằng sự tận tâm và bằng trách nhiệm đối với những người đang nỗ lực biến nó thành hiện thực.

Bởi tương lai của trí tuệ nhân tạo không được quyết định bởi những thước phim đẹp nhất.

Nó được xây dựng bởi những con người dám nghiên cứu, dám thử nghiệm, dám thất bại và dám tiếp tục ngay cả khi không còn ai trao cho họ một sân khấu.

Và chúng tôi tin rằng những gì thực sự có giá trị sẽ được chứng minh bằng thời gian, bằng kết quả và bằng chính những công nghệ được tạo ra.

Trân trọng,

Bùi Minh Cường NAVIN RESEARCH

Chúng tôi không dừng lại ở đây.